صغری موسوی، عضو هیئتمدیره انجمن حمایت از حقوق کودکان و مسئول آموزش این انجمن، در حاشیه نشست «کودک، صلح و فرهنگ» در موزه صلح تهران، با تأکید بر اینکه «کودکان خودِ صلحاند»، در گفتوگو با آزنیک گفت: اگر کودکان را به سمت رقابت، اول شدن و حذف دیگری سوق ندهیم، میتوانیم زمینه شکلگیری فرهنگ صلح و همکاری را در آنها تقویت کنیم.
موسوی درباره برگزاری این برنامه توضیح داد: امروز، همزمان با روز جهانی صلح، موزه صلح تهران میزبان برنامهای با محوریت کودک و صلح است. به گفته او، برگزاری چنین برنامهای در موزه صلح که یادآور آسیبهای جنگ و پیامدهای آن است، اهمیت توجه به موضوع صلح و کودکان را دوچندان میکند.
او با اشاره به موضوعات مختلف مطرحشده در این نشست افزود: در این برنامه سخنرانان از جنبههای مختلف رابطه کودک و صلح سخن گفتند؛ از ادبیات کودک و کودک و طبیعت گرفته تا فرهنگ کودکی و صلح و همچنین نقش فرهنگ و داستانهای ایرانی در شکلگیری نگرش کودکان. به گفته موسوی، باید ریشههای فرهنگی مرتبط با صلح را شناسایی و آنها را در جامعه تقویت کنیم.
عضو هیئتمدیره انجمن حمایت از حقوق کودکان در پاسخ به این پرسش که چگونه میتوان به کودکان صلح را آموخت، اظهار کرد: «من فکر میکنم اصلاً کودکان خود صلحاند. کودکانی که هنوز آنها را سمتوسو ندادهایم، خودشان صلحاند.»
او ادامه داد: کودکان وقتی بازی میکنند و حتی زمانی که با یکدیگر قهر میکنند، خیلی زود متوجه تنهایی خود میشوند و تلاش میکنند دوباره ارتباط برقرار کنند. بنابراین اگر بتوانیم کودکان را به سمت رقابت و اینکه «سوار دیگری شو تا اول شوی» سوق ندهیم، زمینه بیشتری برای شکلگیری رفتارهای صلحآمیز فراهم میشود.
موسوی با تأکید بر اهمیت مشارکت و همکاری در تربیت کودکان گفت: «مسابقات ما اگر برد-برد باشد، میتواند به صلح کمک کند.» به گفته او، آموزش اسلحه، جنگ، رقابت و اول شدن با مفاهیمی مانند مشارکت و همکاری در تضاد است؛ چرا که مشارکت و همکاری نیازمند پذیرش و همراهی با دیگری است.
او همچنین با اشاره به تجربه جنگ و پیامدهای آن برای کودکان اظهار کرد: «ما کودکانمان را باید فقط مراقبت کنیم که آنها را سوق ندهیم سمت آزار دیگری و حذف دیگری؛ حذف دیگری با صلح در تضاد است.»
ضرورت حمایت از کودکان در شرایط بحرانی
موسوی در ادامه درباره نحوه برخورد با کودکان در شرایط بحرانی و جنگی گفت: انجمن حمایت از حقوق کودکان در ابعاد مختلف با کودکان کار میکند و در جریان جنگ ۱۲روزه نیز تلاشهایی برای حمایت از کودکان انجام شده است.
او با اشاره به فعالیت لیلا کعبی، یکی از هنرمندان همکار انجمن در حوزه نقاشی کودکان افزود: در طول ۱۲ روز جنگ، این هنرمند هر روز زمانی را با کودکان به صورت تلفنی سپری کرده و روایتهای آنها از شرایط جنگی و نگرانیهایشان را شنیده است.
موسوی تأکید کرد: «ما میترسیم؛ چه کار باید بکنیم؟» این پرسشی است که کودکان در شرایط جنگی با آن مواجه میشوند. به گفته او، در چنین شرایطی باید تلاش کرد کودکان در فضای امن قرار داشته باشند، چرا که «جنگ دست ما نیست» و در عین حال همه باید برای جلوگیری از وقوع جنگ تلاش کنند.
او با اشاره به اضطراب کودکان در شرایط بحرانی گفت: «همین الان بچههای ما در واقع اضطراب جنگ را تجربه میکنند؛ اینکه چه میشود و چه نمیشود.» بنابراین، به گفته موسوی، وظیفه والدین و بزرگسالان در شرایط جنگی، مراقبت بیشتر از کودکان و ایجاد فضای امن برای آنهاست.
تأکید بر فرهنگ مشارکت و همکاری
عضو هیئتمدیره انجمن حمایت از حقوق کودکان در پایان با اشاره به نقش سیاستگذاران در ایجاد جامعهای صلحآمیز گفت: باید به توسعه، مشارکت و همکاری فکر کنیم و زیرساختهای جامعه را برای صلح فراهم کنیم.
او با اشاره به فرهنگ و ادبیات ایرانی و شعری از سعدی گفت: «بنیآدم» یادآور این است که اگر انسان هستیم، درد مشترک داریم و موضوع ما مشترک است.
موسوی افزود: جهان امروز بیش از گذشته به سمت نوعی جهانوطنی پیش میرود و تفاوتی نمیکند سیاستمداران در کجای دنیا قرار دارند؛ آنچه اهمیت دارد، انسان و مسائل مشترک انسانی است. او با اشاره به تجربه همهگیری کرونا خاطرنشان کرد: «کرونا به ما نشان داد که سلامت یکی در گرو سلامت دیگری است.»
وی در پایان با اشاره به تجربه جنگ تاکید کرد: «ما وظیفه داریم از کودکانمان مراقبت و حمایت کنیم. در شرایط بحرانی باید بکوشیم تا فضای امنی برایشان ایجادکنیم و تاکیدکنیم که حتما در کنارشان هستیم.
موسوی افزود: «بهجای درگیرکردنکودکان در مخاصمات بزرگسالان، آنها را تشویق به همکاری، دوستی وگفتگو با دوستانشان بکنیم.»
پایان//
