به گزارش پایگاه تحلیلی خبری آزنیک، جنگ اگرچه به پایان رسیده است، اما آثار روانی آن همچنان در زندگی بسیاری از کودکان و خانوادهها ادامه دارد؛ آثاری که به گفته متخصصان، در کودکان دارای نیازهای ویژه «ادنو» بهویژه کودکان مبتلا به اتیسم، عمیقتر و ماندگارتر از سایر گروهها است.
نگار کلامی، دبیر انجمن علمی کاردرمانی استان البرز و موسس مرکز کاردرمانی «بهپویان»، در گفتوگوی اختصاصی با خبرنگار آزنیک با اشاره به تجربیات این مرکز در روزهای جنگ و پس از آن گفت: مرکز ما در تمام مدت جنگ فعال بود و ارائه خدمات به مراجعان متوقف نشد. با این حال، آنچه در این مدت مشاهده کردیم نشان میدهد که کودکان دارای نیازهای ویژه (ادنو) بیش از دیگران از شرایط جنگی آسیب دیدهاند.
وی با بیان اینکه پیامدهای روانی جنگ تنها محدود به کودکان دارای نیازهای ویژه و خاص نیست، افزود: کودکان عادی نیز تحت تأثیر فضای ناامن ناشی از جنگ قرار گرفتهاند. در هفتههای اخیر موارد متعددی از افزایش اضطراب، بهویژه اضطراب جدایی، در میان کودکان گزارش شده است.
به گفته این کاردرمانگر، کودکانی که در معرض اخبار و تصاویر جنگ قرار داشتهاند، کودکانی که محل زندگیشان آسیب دیده است و همچنین کودکانی که والدین مضطرب دارند، بیش از سایر همسالان خود در معرض آسیبهای روانی پس از جنگ قرار گرفتهاند.
کلامی با اشاره به وضعیت کودکان مبتلا به اتیسم توضیح داد: این کودکان به دلیل نیاز مستمر به خدمات توانبخشی و وابستگی به برنامههای روزمره و روتینهای مشخص، در شرایط بحرانی آسیبپذیری بیشتری دارند. هرگونه وقفه در روند درمان و توانبخشی میتواند پیامدهای جدی برای آنها به همراه داشته باشد.
وی ادامه داد: برهم خوردن نظم روزانه، افزایش اضطراب، اختلالات خواب و تشدید مشکلات رفتاری از مهمترین پیامدهایی است که خانوادهها در این مدت با آن مواجه بودهاند.
دبیر انجمن علمی کاردرمانی استان البرز با اشاره به مراجعات پس از جنگ اضافه کرد: پس از ازسرگیری فعالیتهای درمانی، بسیاری از والدین از پسرفت مهارتهای فرزندان خود گلایه داشتند. مشکلات خواب، افزایش رفتارهای کلیشهای و تشدید اختلالات رفتاری از جمله مواردی بود که بهطور مکرر گزارش میشد.
وی همچنین درباره نشانههایی که خانوادهها باید نسبت به آن حساس باشند، هشدار داد و گفت: اختلال خواب، پرخاشگری، تکرار مداوم بازیها و گفتگوهای مرتبط با جنگ و خشونت، مشکلات تغذیهای، بازگشت شبادراری در کودکانی که این مرحله را پشت سر گذاشته بودند، انزوا و گوشهگیری، اضطراب جدایی و بروز علائم جسمی مانند دلدرد، تهوع و سرگیجه در مهد کودک یا مدارس، از مهمترین نشانههای اضطراب در کودکان هستند.
کلامی تاکید کرد: اگر این علائم بیش از سه تا چهار هفته پس از پایان شرایط بحرانی ادامه پیدا کند، خانوادهها باید از متخصصان سلامت روان کودک کمک بگیرند.
وی در ادامه نقش والدین را در کاهش آثار روانی بحرانها بسیار مهم دانست و افزود: کودکانی که والدین آنها قادر به مدیریت اضطراب خود نیستند، بیشتر در معرض آسیبهای روانی قرار میگیرند. کودکان بیش از هر چیز از رفتار و واکنش والدین خود تأثیر میپذیرند.
این متخصص کاردرمانی با اشاره به راهکارهای کاهش آسیبهای روانی جنگ در کودکان گفت: بازیدرمانی، کاردرمانی حسی و برنامههای گروهی از موثرترین روشها برای بازگرداندن احساس امنیت به کودکان هستند. ما در جلسات درمانی تلاش میکنیم فضایی فراهم شود تا کودک بتواند احساسات و نگرانیهای خود را بیان کند و هیجاناتش را به شکل سالمتری مدیریت کند.
کلامی در بخش دیگری از سخنان خود به مشکلات اقتصادی خانوادههای دارای فرزند با نیازهای ویژه اشاره کرد و گفت: متاسفانه بسیاری از این خانوادهها پیش از جنگ نیز با مشکلات معیشتی دستوپنجه نرم میکردند و شرایط اخیر فشار مضاعفی بر آنها وارد کرده است.
وی افزود: افزایش هزینههای درمان باعث شده برخی خانوادهها ناچار شوند تعداد جلسات توانبخشی فرزندان خود را کاهش دهند؛ تصمیمی که بهطور مستقیم بر روند درمان و پیشرفت کودک تأثیر میگذارد.
دبیر انجمن علمی کاردرمانی استان البرز در پایان با بیان اینکه خانوادهها نباید درمان را قربانی مشکلات اقتصادی کنند، گفت: واقعیت تلخ این است که گاهی فشار معیشتی خانوادهها را ناچار میکند میان تامین هزینههای زندگی و ادامه درمان فرزندشان یکی را انتخاب کنند؛ انتخابی که هیچ خانوادهای نباید مجبور به انجام آن باشد.
پایان//